Τεχνική ποδηλασίας : Βέλτιστο μήκος δισκοβραχίονα

Κείμενο : Γιάννης Ψαρέλης (Συντακτική ομάδα Cycling World,TriathlonWorld, Triathlonmag – email :info@triathlonworld.gr)

Ενα από τα θέματα γύρω από τα οποία υπάρχει αρκετή παραπληροφόρηση είναι η επιλογή του δισκοβραχίονα στο ποδήλατο μας. Πριν να σας δώσουμε ορισμένες πρακτικές συμβουλές ας αποσαφηνίσουμε ορισμένες έννοιες και ζητήματα.

Ο Αρχιμήδης είχε δηλώσει : « Δώσε μου ένα πολύ μεγάλο μοχλό και εγώ θα μπορέσω να μετακινήσω όλη την γη». Αυτό που ήθελε να πει είναι ότι όσο μεγαλώνει το μήκος ενός βραχίονα τόσο λιγότερη δύναμη χρειάζεται να εφαρμόσουμε για να παράγουμε ένα έργο. Ετσι είναι σαφές ότι στον δισκοβραχίονα του ποδηλάτου όσο μεγαλώνουμε το μήκος του τόσο λιγότερη δύναμη χρειάζεται να εφαρμόσουμε. Ομως εκείνο το οποίο κάνουν λάθος ακρετοί προπονητές και αθλητές είναι σχετικά με το έργο.Δηλαδή θεωρούν ότι μειώνεται και το απαιτούμενο έργο όταν αυξάνεται το μήκος του βραχίονα. Γιατί δημιουργείται αυτή η παρεξήγηση. Η Ισχύς είναι ο χρονικός ρυθμός παραγωγής έργου και σε μία ευθεία κίνηση ισούται με το γινόμενο της δύναμης που εφαρμόζουμε επί την ταχύτητα του σώματος στο οποίο εφαρμόζεται αυτή η δύναμη. Ετσι δημιουργείται αυτή η παρεξήγηση. Αυτό ισχύει για τις γραμικές (σε ευθεία γραμμή) μετακινήσεις.

Στο ποδήλατο και πιο συγκεκριμένα στην κίνηση των πεταλιών δεν έχουμε γραμμική αλλά κυκλική κίνηση συνεπώς εδώ δεν ισχύει αυτός ο τύπος της γραμμικής κίνησης.

Εδώ το έργο ισούται με την δύναμη που ασκείται επί την την ακτίνα της κυκλικής κίνησης. Πρακτικά σημαίνει ότι ναι μεν ελαττώνεται η δύναμη που πρέπει να ασκήσουμε όμως μεγαλώνει απόσταση που πρέπει να διανύσουν τα πόδια μας (περίμετρος). Οι μελέτες δείχνουν ότι δεν επηρεάζεται το έργο από την μεταβολή του δισκοβραχίονα.

Συνεπώς λαμβάνοντας υπόψιν την ισχύ δεν μπορούμε να βγάλουμε συμπέρασμα. Τι παράγοντες πρέπει να λάβουμε υπόχιν μας. Είναι σημαντικό να λάβουμε υπόψιν μας την κατανάλωση οξυγόνου, την μυική κόπωση, την καρδιακή συχνότητα κ.λπ.

Δυστυχώς τα πράγματα είναι μερικές φορές τόσο σύνθετα που εκτίθονται όσοι βγάζουν πρακτικούς κανόνες οι οποίοι δεν λαμβάνουν υπόψιν τους σημαντικές παραμέτρους. Ετσι στο χρονόμετρο, όπως είναι το ποδηλατικό σκέλος του Τριάθλου σε non drafting αγώνες, οι αθλητές έχουν την τάση να πιστεύουν ότι χρειάζονται να χρησιμοποιούνται μεγαλύτεροι δισκοβραχίονες. Είναι έτσι όμως τα πράγματα; Υπάρχουν μεινονεκτήματα από την χρήση μεγάλου μήκους δισκοβραχίονα στην ατομική χρονομέτρηση .Φυσικά και υπάρχουν.π.χ. μεγάλο μήκος δισκοβραχίονα συνεπάγεται ότι στην πιο υψηλή θέση έχουμε μεγάλη κάμψη στο γόνατο και συνεπώς ελαττωμένη δυνατότητα άσκησης μεγάλης δύναμης. Εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι η θέση του σώματος μας επηρεάζει την δυνατότητα άσκησης δύναμης (βλ. Μυική συστολή). Δηλαδή σε μία ανηφόρα που κρατιόμαστε από το κέντρο του τιμονιού και είμαστε σε όρθια θέση μπορούμε να ασκήσουμε μεγαλύτερη δύναμη από το να σκύψοψουμε στην αερόμπαρα. Ομως στην αερόμπαρα σκύβουμε στα φλατ κομμάτια καθώς ο παράγοντας αεροδυναμική είναι σημαντικός και την δύναμη αντίστασης να είναι ανάλογη της μετωπικής επιφάνειας και ανάλογη του τετραγώνου της ταχύτητας που κινούμαστε.

Συμπέρασμα

Επειδή όλα τα παραπάνω μπορεί να σας ξεκαθάρισαν ορισμένες θεωρητικές, αν και πολλές βασικές έννοιες, το θέμα είναι πως επιλέγουμε το μήκος του δισκοβραχίονα. Πριν σας δώσουμε πρακτικές συμβουλές πρέπει να σημειώσουμε ότι επιστημονικά δεν έχουν γίνει τόσο σημαντικές εργασίες όσο να είμαστε σίγουροι για τα αποτελέσματα. Οτι αναφέρουμε εδώ είναι αποτέλεσμα πρακτικής που χρησιμοποιούν οι προπονητές Τριάθλου :

Μετράμε αρχικά το μήκος/ ύψος του καβάλου. Αθλητές με κάβαλο μέχρι 78,7εκ. (31 ίντσες =78,74εκ. ) χρησιμοποιούν δικοβραχίονα 170 mm. Αθλητές με καβάλο 79 (31 ίντσες =78,74εκ. ) μέχρι (32 ίντσες= 81,28). Αθλητές με μεγαλύτερο από 83,8 (33 ίντσες = 83,82εκ.) χρησιμοποιούν  βραζίονα μήκους 175 εκ.

Οταν τώρα κάνουμε αυτές τις αρχικές μετρήσεις έχουμε ένα καλό σημείο εκκίνησης για το ποδήλατο δρόμου μας. Στο ποδήλατο χρονομέτρου μπορούμε να επιλέξουμε βραχίονα προσθέτοντας άλλα 2,5 mm από τις παραπάνω μετρήσεις. Φυσικά εννοείται ότι δεν κάνουμε ποτέ απότομες μεταβολές. Δηλαδή δεν μπορούμε να πάμε από τα 170mm στα 175mm καθώς αυτό είναι σίγουρο ότι θα μας βγάλει τραυματισμό.

Θα ήθελα να σημειώσουμε ότι αναφερόμαστε σε αγώνες χωρίς drafting και ότι σε αγώνες με drafting είναι λογικό να θέλουμε καλύτερες επιταχύνσεις.

Τέλος πρέπει να αναφέρουμε ότι ο σχεδιασμός του ποδηλάτου μπορεί να είναι περιοριστικός παράγοντας στην επιλογή του δισκοβραχίονα (αν και αυτό ισχύει σε σπάνειες περιπτώσεις όπως και στην πίστα) καθώς όταν είναι πολύ χαμηλά η μεσαία τριβή μπορεί μεγάλος δισκοβραχιονας να σημαίνει ότι βρίσκει στο έδαφος, πχ σε μία στροφή (Σπάνιο όμως το έχουμε δει ιδίως παλαιότερα που στο Τρίαθλο χρησιμοποιούσαν ποδήλατα με 650 τροχούς)

No comments yet.

Leave a Reply